Özsermaye Nedir, Nasıl Hesaplanır? Bir Genç Yetişkinin Hisse Senetleriyle Duygusal Hesaplaşması
Bir Girişimci Olma Hayali
Kayseri’de yaşıyorum. 25 yaşımdayım ve her gün biraz daha fazla düşünüyorum: “Ben ne istiyorum?” Bu yaşta hayatın ne kadar hızlı geçtiğini görmek insanı her zaman bir adım geriye çekiyor. Çocukluk hayallerimden birinin peşinden gitmek için birkaç yıl önce kendi küçük işimi kurmaya karar verdim. Kendi işimi kurarken, finansal konularda okuduğum her makale bana karmaşık geldi. Ama bir terim vardı ki, o zamanlar tam olarak anlamıyordum: Özsermaye.
Bir gün, interneti kurcalarken karşıma çıktı. “Özsermaye nedir, nasıl hesaplanır?” diye düşündüm. Gözümde canlanan şey, bir dağın zirvesine tırmanmaya çalışan bir gençti; karşımda bir engel vardı, ve bu engeli aşmam gerekirdi.
İlk başlarda, bu terim bana yalnızca başka bir karmaşık finansal jargon gibi görünüyordu. Ama gün geçtikçe, bu terimin ardında yalnızca sayılardan çok daha fazlası olduğunu fark ettim.
Yatırımcı Olmaya Çalışan Genç: İlk Hayal Kırıklıkları
Bir akşam, evde otururken, önümdeki defterlere göz attım. Kendi işimi kurmuş, ama işlerin nereye gittiğini hâlâ tam anlayamamıştım. Özellikle finansal tablolar ve hesaplamalar beni fazlasıyla zorluyordu. Hadi gel, diyordum, bunu öğrenmeliyim.
“Özsermaye nedir, nasıl hesaplanır?” diye interneti tekrar karıştırırken, basitçe açıklanan bir yazı dikkatimi çekti. Yazıda, özsermaye bir şirketin tüm varlıklarıyla yükümlülükleri arasındaki fark olarak tanımlanıyordu. İşte bu, tam da benim ihtiyacım olan şeydi! O an sanki bir ışık yandı. Bu, şirketimin ne kadar güçlü olduğunu ve bana ne kadar sağlam bir temel sunduğunu anlamama yardımcı olacaktı.
Biraz daha araştırdım. Özsermaye, bir işletmenin sahiplerinin, şirketin borçlarından arta kalan kısmı ifade ediyordu. Yani, şirketin borçları ödedikten sonra sahiplerine kalan değerdi. Bu beni düşündürdü. Kendi hayatımda da benzer bir şey vardı. Ne kadar borcum vardı? Ne kadar özgürüm? Ve ne kadar değerliyim?
İçimden, bu hayal kırıklığını aşmak ve her şeye yeniden başlamak için tek bir adım atmaktan başka çarem olmadığını fark ettim. Ama belki de işin içinde, bir anlamda biraz daha sabırlı olmanın, doğru adımları atmanın ve sonunda her şeyin yoluna girmesinin gücü vardı. Özsermaye, yalnızca finansal bir kavram değil; belki de bir insanın yaşamındaki bu güçten bahsediyordu.
Özsermaye Hesaplaması ve Gerçekleşen Umut
Ertesi sabah, babamla kahvaltı yaparken ona olan biteni anlattım. Babam hep “Fırsat, bazen çok sessiz gelir” derdi. İşte o an, babamın bu sözünü hatırladım. Gözümde büyüttüğüm tüm bu finansal terimler, aslında ne kadar basit ve değerliymiş.
Hesaplamayı öğrendim, çok basitti. Şirketin toplam varlıkları (bunun içine nakit, alacaklar, makineler, mallar vb. giriyor) ile toplam borçları (kısa vadeli ve uzun vadeli borçlar) arasındaki farktı. Kısacası, her şeyin sonunda sana kalan o gerçek değer, özsermayenin kendisiydi. Bu, sadece bir işin değil, hayatın da ne kadar değerli olduğunu anlamama yardımcı oldu.
Bir şirketin özsermayesiyle kendi hayatımın özsermayesini düşündüm. Benim de bir çeşit değerim vardı, harcadığım zaman ve enerjiler karşılığında bir değer çıkmalıydı. Kendi içimde hesaplama yaparken, “Bu işin büyümesi için daha çok çalışmam gerek,” diye düşündüm. Tıpkı işimde olduğu gibi, hayatımda da ne kadar borç ve yük varsa, bir o kadar da onun üzerine bir değer inşa etmem gerekti.
Sonuç: Özsermaye, Gerçekten Büyüyebilir Mi?
Birkaç ay sonra, işler yoluna girmeye başladı. Benim işim büyüdü, özsermayem de arttı. Ama daha önemlisi, her bir adımda, ne kadar sabırla ve inançla ilerlemem gerektiğini öğrendim. Özsermaye, sadece bir şirketin finansal yapısını anlatan bir kavram değil; aslında bir insanın hayatta ne kadar güçlü olduğunu, ne kadar dayanıklı ve değerli olduğunu da ifade eden bir şeydi.
Kendi içimde hesaplamalar yaparak, ne kadar güçlendiğimi fark ettim. Yavaş yavaş, adım adım, her gün bir önceki günden daha değerli oldum. Özsermaye, sadece parayı değil, bana sahip olduğum her şeyi hatırlatan bir gösterge oldu.
“Özsermaye nedir?” diye sorduğumda, artık bu sorunun cevabı bende farklıydı. O sadece parayla ölçülen bir değer değildi; hayatın her alanındaki büyümeydi. Ve belki de, işte bu yüzden bu hayatta bir adım ileri gitmek, sabır ve inançla her şeyin büyümesini sağlamak anlamına geliyordu.
Özsermaye, büyüdükçe büyüdü. Hem işimde, hem hayatımda…